محلهء باجگيران پابرجاست « 1 » . 49 - پس از اردوكشى معتمد الدوله به خوزستان ( 1257 ق . ) ، از سوى او حكومت لرستان به محمد حسن خان خرقانى داده شد « 2 » و ظاهرا تا معتمد زنده بود لرستان بوسيله نايب‌الحكومهء او اداره مىشد اما با مرگ معتمد در 1262 ق . كه مصادف با اوج قدرت سربازان ماكوئى در ايران است ، حكومت لرستان نيز از سوى حاجى ميرزا آقاسى به آنان داده مىشود . متأسفانه از برخورد ميان آنها و مردم لرستان گزارش روشنى در دست نيست مگر اشارهء بسيار كوتاه حسنعلى خان كه حكايت از غارت و ويرانى خرم‌آباد مىكند . 50 . نك : ص 182 ، يادداشت 35 . 51 . عمارت گلستان در ميان حصارى كه به دور كوه قلعه كشيده بودند قرار داشته است . توصيف حاضر از كامل‌ترين توصيفات دربارهء آن است . جاى دقيق عمارت گلستان باشگاه افسران امروزى و محوطهء دانشگاه لرستان مىباشد « 3 » . 52 . نك : ص 227 ، يادداشت 47 . 53 . از ديدنىهاى شگفت‌انگيز قلعهء خرم‌آباد است كه هنوز بسيارى از جهانگردان از آن ديدن مىكنند و در بيش‌تر گزارش‌ها به آن اشاره شده است . عمق اين چاه تا انتهاى تپه و تا چشمه‌اى است كه از زير تپه جارى است . . . دهانه چاه چهارگوش و . . . تا عمق هفت‌مترى با آجر ساخته شده و در اين عمق دهانهء چاه را مسدود كرده‌اند و طورى ديوارهء آن ساخته شده كه در هر چند متر مىتوانسته‌اند روى آن را بپوشانند . دربارهء اين چاه افسانه‌هاى مختلفى در ميان مردم رواج دارد . گفته مىشود در گذشته براى رصدكردن ستارگان و براى ستاره‌شناسى مورد استفاده قرار مىگرفته است « 4 » .

--> ( 1 ) . برپايهء گفتگو با حاج اسد ساكى ، خرم‌آباد ، شهريور 1373 و نيز نك . جغرافياى لرستان ( نسخه خطى ) ، ص 15 ؛ ادموند . . . ، دو سفرنامه دربارهء لرستان ، ص ص 117 - 119 . ( 2 ) . نك سپهر ، ناسخ التواريخ ، ج 2 ، ص 123 . ( 3 ) . نك : محمود ميرزا ، مجمع محمود ( مقصود جهان ) ص ص 403 - 404 ؛ ادموند . . . ، دو سفرنامه دربارهء لرستان ، ص 119 . ( 4 ) . ايزدپناه ، آثار تاريخى و باستانى لرستان ، ج 1 ، ص 113 .